Wat is feedback?
In de praktijk wordt het begrip feedback vaak gebruikt, zonder dat precies duidelijk is wat er mee wordt bedoeld. Ik ga daarom uit van de volgende definitie van feedback:
Feedback is informatie over het functioneren van een persoon (of team) en gaat over WAT iemand doet of gedaan heeft en HOE hij/zij dat doet of gedaan heeft.
Waarom feedback?
Het beeld dat je van jezelf hebt is nooit helemaal compleet. Je hebt informatie van andere mensen nodig om dit beeld aan te vullen of bij te stellen, zodat je (nog) beter kunt functioneren, jezelf verder kunt ontplooien en beter kunt presteren. Feedback van anderen stelt je in staat "het beste uit jezelf te halen". Dit geldt niet alleen voor individuen, maar zeker ook voor teams. Onderzoek heeft aangetoond dat teams, die investeren in individuele en teamgerichte feedback, beter presteren dan teams waarin dit niet gebeurt. Kortom, feedback loont!
Feedback geven en ontvangen, hoe werkt dat?
Bij persoonlijke feedback is er altijd sprake van iemand die de feedback geeft en iemand die de feedback ontvangt. Alleen feedback die op een effectieve manier wordt gegeven wordt door de ontvanger als positief gewaardeerd. Beiden zijn echter belangrijk voor het uiteindelijke effect van de feedback.
Effectieve feedback voldoet aan een aantal voorwaarden voor zowel de gever als de ontvanger van de feedback. Ik heb ze hieronder in spelregels vertaald. Tijdens mijn workshops komen deze spelregels uitgebreid aan bod en leer ik door middel van (spel)opdrachten hoe je deze in jouw dagelijkse praktijk kunt toepassen.
Spelregels voor het geven van feedback
- Wees open en eerlijk
- Richt je op gedrag en niet op de persoon
- Beschrijf alleen het gedrag dat jij hebt waargenomen, zonder oordeel of verklaring
- Spreek namens jezelf en niet voor anderen
- Benoem het effect van het gedrag
- Geef feedback zo snel mogelijk nadat je het gedrag hebt waargenomen
Spelregels voor het ontvangen van feedback
- Besef dat iemand die jou feedback geeft, de moeite neemt om in jou te investeren
- Wees nieuwsgierig
- Ga jezelf niet verdedigen
- Check of je het goed begrepen hebt
- Vraag om voorbeelden ter verduidelijking
- Vraag naar wat de ander graag anders zou zien in jouw gedrag
Feedbackinstrumenten
Naast persoonlijke feedback kun je ook andere feedbackinstrumenten inzetten. Zo kun je bijvoorbeeld gebruik maken van feedbackinstrumenten die het functioneren van een individu of team visueel inzichtelijk maken.
Het voorbeeld hieronder geeft een competentieprofiel van een team weer. De gekleurde lijnen in het 'spinnenweb' vertegenwoordigen de feedback van verschillende teamleden op de diverse teamcompetenties (score 1 staat hier voor onvoldoende en score 5 voor goed).
Op deze manier krijg je snel een helder overzicht van het beeld dat de teamleden hebben van zowel de kwaliteiten als de aandachts- c.q. verbeterpunten van het team. Lage scores of verschillen in scores kunnen aanleiding zijn voor een "goed gesprek" tussen teamleden (Hoe komt het dat we als team hier laag op scoren? Hoe kom jij tot een andere score dan ik? Wat willen we anders gaan doen in de toekomst?). Vervolgens kan het team bijvoorbeeld samen een actie- en/of verbeterplan opstellen.
.
Natuurlijk zijn er nog veel meer feedbackinstrumenten en mogelijkheden om feedback in de praktijk in te zetten. In mijn workshops maak ik gebruik van verschillende feedbackinstrumenten en werkvormen, afgestemd op het doel van de workshop en de leerbehoefte van de doelgroep.
Bronnen van feedback (360 graden feedback)
In organisaties kom je de term 360 graden feedback steeds vaker tegen. Het betekent dat een medewerker naast de feedback van de leidinggevende en zijn eigen beeld ook feedback ontvangt van andere mensen uit zijn directe werkomgeving. Deze mensen hebben allemaal een verschillend perspectief op het functioneren van de medewerker. Ze zijn voor de medewerker dus allen een bron van informatie.
Op deze manier krijgt hij een zo breed mogelijk beeld van zijn functioneren en van zijn verbeterpunten. Dit wordt ook wel 360 graden feedback genoemd. Uit onderzoek blijkt overigens dat medewerkers zelf de feedback van naaste collega's het meest waardevol vinden.
Feedback is nog zoveel meer ....
Maar dat mag je zelf ervaren tijdens de workshop!
|